Sanepid w salonie: czego naprawdę wymaga i skąd to wiadomo

Dlaczego wszystkie listy w internecie są nieaktualne

Przez lata obowiązywało rozporządzenie Ministra Zdrowia z 17 lutego 2004 roku w sprawie szczegółowych wymagań sanitarnych dla zakładów fryzjerskich, kosmetycznych, tatuażu i odnowy biologicznej. To ono podawało konkretne liczby: powierzchnie, umywalki, oddzielne pomieszczenia. Przestało obowiązywać 1 stycznia 2012 roku.

Stało się tak dlatego, że ustawa, na podstawie której je wydano, została zastąpiona nową. Przepisy przejściowe utrzymały stare rozporządzenie w mocy tylko czasowo. Kolejne projekty nowego wracały co kilka lat, były opiniowane i krytykowane jako zbyt rygorystyczne, ale żaden nie wszedł w życie. Sprawa była nawet przedmiotem zapytania poselskiego o brak tego rozporządzenia.

Co obowiązuje naprawdę

Wiążący obowiązek jest jeden i jest konkretny. Osoby inne niż udzielające świadczeń zdrowotnych, które wykonują czynności naruszające ciągłość tkanek ludzkich, mają obowiązek wdrożyć i stosować procedury zapewniające ochronę przed zakażeniami i chorobami zakaźnymi.

Procedury mają regulować trzy rzeczy: sposób postępowania przy czynnościach naruszających ciągłość tkanek, zasady stosowania sprzętu poddawanego sterylizacji oraz sposoby przeprowadzania dezynfekcji. Powiatowy inspektor sanitarny może zażądać ich przedstawienia. Na tym dokumencie zwykle rozstrzyga się kontrola.

Procedury: co konkretnie napisać

Dokument jest głównym obowiązkiem, więc poniżej układ, który odpowiada na pytania z ustawy i który da się obronić przy kontroli.

1. Zakres. Jakie zabiegi wykonujecie i które z nich mogą naruszyć ciągłość tkanek. Przy manicure, pedicure, makijażu permanentnym i stylizacji rzęs odpowiedź prawie zawsze brzmi: mogą.
2. Higiena rąk. Kiedy mycie, kiedy dezynfekcja, jakim preparatem, jak długo, kiedy rękawiczki i kiedy je zmieniać.
3. Przygotowanie stanowiska. Co dezynfekujesz między klientkami, czym, z jakim czasem działania preparatu. Czas działania jest tu ważny, a najczęściej się go pomija.
4. Narzędzia. Podział na jednorazowe i wielorazowe. Dla wielorazowych: mycie, dezynfekcja, pakowanie, sterylizacja, przechowywanie, oznaczanie daty. Jeśli sterylizujesz autoklawem, dopisz zasady kontroli skuteczności i przechowywania jej wyników.
5. Postępowanie przy zranieniu. Osobno klientki, osobno pracownicy. To jest fragment, o który inspektorzy pytają najczęściej, a bywa pominięty.
6. Odpady. Jak segregujesz, gdzie trzymasz ostre, komu przekazujesz i na jakiej podstawie.
7. Bielizna zabiegowa i pranie. Ręczniki, peleryny, podkłady: jednorazowe czy prane, w jakiej temperaturze, gdzie przechowywane czyste, a gdzie brudne.
8. Kto i kiedy szkoli. Zapis, że każda osoba pracująca zna procedury, z datą i podpisem. Bez tego procedura jest wdrożona tylko na papierze.

Odbiór lokalu, salon w domu i usługi mobilne

Sytuacje, które w podpowiedziach wyszukiwarki wracają najczęściej, a odpowiedź na każdą zaczyna się tak samo: zapytaj swojej powiatowej stacji przed remontem, nie po. Przy braku jednego wzorca to jedyny sposób, żeby nie przerabiać lokalu dwa razy.

• Odbiór lokalu. Formalnie nie ma dziś procedury „odbioru salonu" opartej na rozporządzeniu o wymaganiach sanitarnych. W praktyce stacje przyjmują zgłoszenia i wydają opinie, a wiele osób traktuje to jako odbiór. Warto o taką opinię wystąpić, bo porządkuje sprawę na starcie.
• Salon w domu. Da się, ale wymaga wydzielenia części przeznaczonej na działalność i zwykle osobnego wejścia albo przynajmniej wyraźnego oddzielenia od części mieszkalnej. Sprawdź też, czy pozwala na to przeznaczenie lokalu i regulamin wspólnoty.
• Usługi mobilne. Największa szara strefa. Obowiązek procedur nie znika dlatego, że pracujesz u klientki. Zmienia się tylko sposób ich realizacji: transport narzędzi w zamkniętych pakietach, jednorazowe podkłady, dostęp do wody i środków dezynfekcyjnych.
• Zmiana zakresu usług. Dołożenie zabiegu naruszającego ciągłość tkanek to moment na aktualizację procedur, a nie tylko na dokupienie sprzętu.

Gdy formalności są za Tobą, zostaje codzienność: terminy, przypomnienia i karta klientki, w której zapisujesz przeciwwskazania. O tym, jakie dane wolno w niej trzymać i dlaczego wywiad zdrowotny wymaga osobnej zgody, piszę w artykule o karcie klientki.